22 augustus 2006

Dinsdag 22 augustus 2006

Saddam staat terecht voor bloedbad onder Koerden
In Irak is een nieuw proces begonnen tegen de vroegere dictator Saddam Hoessein. Hij moet zich nu verantwoorden voor de Anfal-cam­pagne, een bloedbad dat op zijn bevel zou aangericht zijn onder Iraakse Koerden.
Saddam en zes andere beklaagden moeten zich verantwoorden voor operatie Anfal, een campagne die naar schatting 50.000 tot 100.000 Koerden de dood heeft inge­jaagd. De Anfal-campagne vond plaats op het einde van de oorlog tegen Iran in 1987. Het regime van Saddam dreef toen de Iraanse vijand terug uit Irak en de dictator achtte het ogenblik gekomen om een voorbeeld te stellen. Doelwit waren de Koerdische milities KDP en PUK, die van de oorlog gebruik gemaakt hadden om in op­stand te komen tegen het regime van Saddam. Een grootscheeps offensief moest korte metten maken met die milities. Concreet werden mannen en jongens per definitie beschouwd als strijders en meegenomen naar kampen, waar ze later in grote getale werden geëxecuteerd en in massagraven begraven. Een aantal van die graven zijn na de val van Saddam in 2003 opgegraven en onderzocht door forensische experts. Toch werden ook veel vrouwen en kinderen omgebracht. Een van de meest beruchte aanvallen was de gifgasaanval op het dorp Halabja. Die beelden gingen de wereld rond omdat het dorp kort nadien even in handen was van Iraanse troepen, die beelden konden maken. De openbare aanklager Munkithe al-Farun beschreef op het proces het lijden van de Irakese Koerden eind jaren tachtig. Over de campagne doen de meest gruwelijke verhalen de ronde. “Talrijke chemische wapens werden ingezet, duizenden dorpen werden van de kaart geveegd, kinderen gescheiden van hun ouders. Vrouwen werden verkracht en gefolterd. Enkel de fierheid en waardigheid van het volk overleefde, voor de rest werd alles vernietigd.”

Saddam weigert te pleiten
Het is al het tweede proces tegen Saddam en zijn kompanen en net als de vorige keer begon de zitting met een rel. Saddam Hoessein heeft vandaag geweigerd schuldig of onschuldig te pleiten. Bij de aanvang van het proces weigerde Saddam Hoessein eerst zijn identiteit bekend te maken. Hij lanceerde een aanval op de voorzitter van de rechtbank, de sjiiet Abdallah al-Ameri. “U bent hier in naam van de bezetter, niet in naam van Irak. Mijn naam is bekend bij de Irakezen en in de hele wereld”, zo betoogde Saddam, waarna hij zich identificeerde als “Saddam Hoessein, president van de Republiek Irak en opperbevelhebber van de strijdkrachten.” Toen al-Ameri vervolgens wou weten hoe Saddam zou pleiten, weigerde de ex-dictator antwoord te geven. De rechter besloot dan maar dat Hoessein zichzelf niet schuldig acht. Ook de andere zes beklaagden weigerden te pleiten. De meest bekende van hen is Ali Hassan al-Majid, ofwel Chemical Ali. Deze neef van Saddam wordt onder meer beschuldigd van het gebruik van chemische wapens, massale executies en de oprichting van detentiekampen. Alle zeven beklaagden worden beschuldigd van oor­logsmisdaden en misdaden tegen de menselijkheid. Saddam en Ali worden ook beschuldigd van genocide. Het proces zou normaliter eind dit jaar afgerond moeten worden. Dit op voorwaarde dat het proces niet wordt onderbroken door het verdict in een eerdere rechtszaak tegen Saddam over de moord op 148 sjiitische dorpelingen van Dujaïl in 1982. De uitspraak wordt verwacht op 16 oktober.

"Soms gefrustreerd, zelden verrast"
De Amerikaanse president George Bush zegt dat de dagelijkse bomaanslagen en het hoge aantal Amerikaanse slachtoffers een zware last vormen voor het Amerikaanse volk. “Soms ben ik gefrustreerd. Zelden verrast”, zei Bush op een persconferentie. “Dit is een uitdagende periode en een moeilijke periode.” Het is volgens de president van groot belang dat het Amerikaanse leger niet uit Irak wordt teruggetrokken voordat de klus geklaard is. Als de Iraakse regering er (met internationale en vooral Amerikaanse hulp) namelijk niet in slaagt de orde te herstellen, zal het land een toevluchtsoord en kweekvijver voor terroristen en andere extremisten worden, aldus Bush. “Ik hoor veel praten over een burgeroorlog. Ik ben daar ongerust over, natuurlijk”, zo reageerde Bush maandag op een vraag over het geweld in Irak.Het voorbije weekeinde werden in Bagdad twintig sjiitische pelgrims neergeschoten door vermoedelijk soennitische extremisten. Bush waarschuwde voor een versnelde terugtrek­king van de Amerikaanse troepen uit Irak. “Er zijn veel mensen, die een onmiddellijke terugtrekking uit Irak eisen. Dat zou een grote fout zijn”, verklaarde de presi­dent. Tenslotte stuurde de Amerikaanse president nogmaals een waarschuwing naar Iran. Indien Teheran tegen 31 augustus de verrijking van uranium niet heeft gesta­akt, moet de VN-Veiligheidsraad zich zo snel mogelijk uitspreken over sancties. “Indien mensen spotten met de VN-Veiligheidsraad, kan dat niet zonder gevolgen blijven”, verklaarde Bush.

Israël bereid tot onderhandelingen met Syrië
Israël zal pas met Syrië onderhandelen als Damascus ophoudt met het ondersteunen van terreurgroepen. Dat heeft de Israëlische premier Ehud Olmert maandag gezegd nadat een van zijn ministers voor onderhandelingen had gepleit, waarin Israël in ruil voor vrede de Golanhoogte terug zou moet geven.
“Wij moeten ons niet laten meevoeren door valse hoop”, zei Olmert. “Wanneer Syrië de ondersteuning van terreur staakt, wanneer het stopt met het geven van raketten aan terreurorganisaties, dan zullen wij gaarne met hen onderhandelen.” Minister voor Openbare Veiligheid Avi Dichter had in een vraaggesprek met de Israëlische legerradio gezegd dat Israël met Syrië hetzelfde moet doen als met Egypte en Jordanië. Die landen hebben in ruil voor vredesverdragen land teruggekregen dat Israël in oorlogen had veroverd. Vice-premier Shimon Peres zei maandag dat het nog te vroeg is om de onderhandelingen met Syrië te hervatten, omdat Israël nog te veel bezig is met Libanon en de Palestijnen. Ook zou de Israëlische bevolking na de bloedige oorlog met de Libanese Hezbollah weinig genegen zijn territoriale concessies te doen. Vorige week heeft minister van defensie Amir Peretz voorgesteld Damascus te polsen over onderhandelingen. Sommigen in Israël vrezen dat Syrië anders nog dichter tegen Iran aan zal schurken. De internationale gemeenschap moet haast maken met het sturen van een troepenmacht naar Zuid-Libanon die daar onder mandaat van de Verenigde Naties het wankele staakt-het-vuren tussen Israël en de Hezbollah moet bewaken, dat heeft de Amerikaanse president George Bush maandag gezegd op een persconferentie in het Witte Huis. De VN-vredesmacht moet volgens Bush een robuust mandaat krijgen en zo snel mogelijk worden ingezet. De Verenigde Staten leveren geen militairen voor de vredesmacht, maar hebben 230 miljoen dollar (178 miljoen euro) en organisatorische en logistieke hulp toegezegd. Het wil daarmee de missie steunen op het vlak van logistiek, inlichtingen en communicatie. “De VS willen alles doen, opdat de missie een succes zou worden”, verzekerde Bush. Bush zei te hopen dat Frankrijk meer troepen naar Zuid-Libanon zal sturen. Frankrijk was een van de drijvende krachten achter de VN-resolutie die de inzet van de vredesmacht mogelijk maakt en zou de leiding ervan op zich nemen, maar heeft tot nog toe slechts vierhonderd militairen toegezegd. De VN-Veiligheidsraad am­bieert een troepenmacht van 15.000 soldaten om toe te zien op het staakt-het-vuren, maar er zijn vooralsnog weinig concrete toezeggingen.

Opnieuw felle gevechten in Kinshasa
In de Congolese hoofdstad Kinsjasa zijn opnieuw schoten gevallen. Deze keer waren er vuurgevechten in de buurt van de residentie van Jean-Pierre Bemba.
Daarbij zouden zware wapens zijn gebruikt. De privé-helikopter van Bemba werd vernield. In de residentie bevonden zich leden van het internationale comité voor de begeleiding van het overgangsproces (Ciat). Het Ciat bestaat uit de vijf permanente leden van de VN-Veiligheidsraad (China, de VS, Groot-Brittannië, Rusland en Frankrijk), aangevuld met Zuid-Afrika, België, Angola, Gabon, Canada, Zambia, de Afrikaanse Unie, de Europese Unie en Monuc. Er was een vergadering aan de gang met verschillende ambassadeurs - onder meer de Belg Johan Swinnen - over het democratiseringsproces in Congo. De ambassadeurs moesten ijlings schuilen in de kelder. De troepen van president Kabila hebben het huis omsingeld. De Europese vredesmacht is voor het eerst tussenbeide gekomen: zo'n 150 blauwhelmen met 20 pantservoertuigen brachten de ambassadeurs in veiligheid. Gisteren viel er ten minste één dode bij een schietpartij tussen leden van de presidentiële garde van Kabila en bewakers van Bemba. Luchtvaartmaatschappij SN Brussels Airlines (SNBA) heeft maandag beslist niet op Kinshasa te vliegen als gevolg van de confrontaties in de Congolese hoofdstad. Dat heeft woordvoerder Geert Sciot laten weten. De vlucht die maandagmorgen op Zaventem vertrok, is gestopt bij de voorziene landing in Douala (Kameroen), zonder verder te vliegen naar de Democratische Republiek Congo, legde Sciot uit. De Airbus A330 die de verbinding naar Kinshasa verzorgt keert met de 80 passagiers terug naar Brussel. De geplande terugvlucht van Kinshasa naar Brussel, maandagavond met 167 passagiers, is geschrapt. “Het is onmogelijk te werken vanop de luchthaven Kinshasa-N'Djili”, aldus Sciot. De beslissing werd genomen na een evaluatie met het SNBA-personeel ter plaatse.

51 doden bij treinongeval in Egypte
Bij een botsing tussen twee treinen op een twintigtal kilometer ten noorden van de Egyptische hoofdstad Caïro zijn maandag zeker 51 mensen om het leven gekomen. Er raakten ook 138 mensen gewond. De twee treinen reden op hetzelfde spoor richting Caïro. De ene kwam van Mansoera, de andere van Benha.
Het ongeluk gebeurde in de provincie Qalyoub. Vier wagons ontspoorden en kantelden. Een brand die vervolgens uitbrak kon snel worden geblust, zei de gouverneur van de provincie Qalyoub, Adly Hussein. Over de oorzaak van het ongeluk was nog niets bekend. In Egypte gebeuren geregeld treinongelukken, die veelal te wijten zijn aan het slechte onderhoud van de treinen en het spoorwegnet.

“Iran zal atoomtechnologie blijven ontwikkelen”
De geestelijk leider van Iran, ayatollah Al Khamenei, heeft gezegd dat zijn land atoomtechnologie zal blijven ontwikkelen. Dat heeft de televisie bericht.
“De Islamitische Republiek Iran heeft zijn eigen besluit genomen en zal in het nucleaire geval, zo Allah het wil, met geduld en kracht zijn weg vervolgen”, werd Khamenei geciteerd. Hij beschuldigde de Verenigde Staten ervan druk op Iran uit te oefenen ondanks Teherans verzekering dat zijn programma slechts vreedzame doelen dient. “Arrogante mogendheden en de VS oefenen hun uiterste druk op Iran uit terwijl ze weten dat Iran geen kernwapens probeert te krijgen.” Later maandag stuurde Iran inspecteurs van de Verenigde Naties weg toen die het ondergrondse atoomcomplex in Nantaz wilden bekijken, zeiden diplomaten en VN-medewerkers. Met deze ongebruikelijke stap laadt Iran de verdenking op zich dat zijn nucleaire agenda minder vredelievend is dan Khamenei en andere leiders willen doen geloven, zeiden zij. Iran heeft gezegd dinsdag te zullen reageren op de concessies die westerse landen bereid zijn te doen in ruil voor stopzetting van het Iraanse uraniumverri­jkingsprogramma. De VN-Veiligheidsraad heeft het land tot eind deze maand gegeven om het programma op te schorten, op straffe van politieke en economische sancties. Zondag zei Iran dat het met een “veelzijdig antwoord” zou komen, maar dat het zijn uraniumverrijkingsprogramma niet geheel zal opschorten, zoals de raad in een resolutie eist. In een eerste reactie waarschuwde de Amerikaanse president George Bush Iran. Indien Teheran tegen 31 augustus de verrijking van uranium niet heeft gestaakt, moet de VN-Veiligheidsraad zich zo snel mogelijk uitspreken over sancties. “Indien mensen spotten met de VN-Veiligheidsraad, kan dat niet zonder gevolgen blijven”, verklaarde Bush. De Duitse bondskanselier Angela Merkel drong maandag aan op een “compact” antwoord van Iran. “Ik hoop nog steeds dat het positief zal zijn, hoewel sommige signalen erg verwarrend zijn geweest”, zei zij. In het mede door Duitsland opgestelde plan bieden de Verenigde Staten en de Europese Unie aan Iran van civiele technologie te voorzien en beloven de VS direct overleg met Iran te gaan voeren. Iran stelt zich op het standpunt dat het verrijken van uranium geen schending betekent van het verdrag tegen de verspreiding van kernwapens. Khamenei beschuldigde het Westen ervan wetenschappelijke vooruitgang in de islamitische wereld te willen blokkeren en riep de islamitische landen op zich daartegen te verweren.

Joegoslaviëtribunaal vat Srebrenica-proces weer op
Maandag is voor het Joegoslaviëtribunaal het proces begonnen tegen zeven Bosnisch-Servische officieren die zijn aangeklaagd voor de moord op duizenden moslims uit Srebrenica. Verwacht wordt dat het proces meer dan een jaar zal duren.
De zeven mannen die nu terechtstaan zijn Vujadin Popovic, Ljubisa Beara, Drago Nikolic, Ljubomir Borovcanin, Radivoje Miletic, Milan Vero en Vinko Pandurevic. De aanklachten tegen hen variëren van genocide tot moord en vervolging. Hoofdaanklaagster Carla Del Ponte zei in haar openingswoord dat de zeven verdachten behoren tot degenen die de zwaarste verantwoordelijkheid dragen voor de massamoord die het Bosnisch-Servische leger in 1995 pleegde op de mannen en jongens uit Srebrenica, na deze “veilige haven” te hebben veroverd op de Nederlandse militairen die door de Verenigde Naties als verdedigers waren aangesteld. Ze zei dat de hoofdverantwoordelijke, de Bosnisch-Servische legerleider Ratko Mladic, mede terecht zou moeten staan en noemde het “onvergeeflijk” dat Servië hem nog altijd niet heeft gearresteerd. De gruwel die de inwoners van Srebrenica is aangedaan is moeilijk, zo niet onmogelijk te vatten, zei Del Ponte. “Weerloze mannen en jongens werden door vuurpelotons terechtgesteld, in massagraven begraven, weer opgegraven en herbegraven in een poging de waarheid voor de wereld te verbergen.” Veel slachtoffers waren geboeid en geblinddoekt “om het moorden gemakkelijker te maken.” De massamoord was volgens Del Ponte het sluitstuk van een misdadig plan om de hele moslimbevolking van Srebrenica uit te roeien. Aan het eind van haar betoog zwoer Del Ponte dat de zeven niet de laatsten zullen zijn die voor Srebrenica worden vervolgd. Mladic, de Bosnisch-Servische leider Radovan Karadzic en andere voortvluchtige hoofdverdachten zullen naar Den Haag worden gebracht en terechtstaan, zei zij. “Dat is onze belofte aan de internationale gemeenschap en de vrouwen (...) die rouwen om hun doden en alle slachtoffers van het conflict in voor­malig Joegoslavië.” Srebrenica is eerder aan de orde geweest op het proces van de Joegoslavische ex-president Slobodan Milosevic, dat in maart door diens overlijden werd afgebroken. Een medewerker van Mladic, generaal Radislav Krstic, zit 35 jaar uit voor genocide en kolonel Vidoje Blagojevic heeft beroep aangetekend tegen een straf van achttien jaar wegens medeplichtigheid aan genocide.

Elf terreurverdachten in Groot-Brittannië aangeklaagd
Elf van de 23 verdachten die in Groot-Brittannië zijn opgepakt in verband met het veronderstelde complot om tien vliegtuigen naar de Verengde Staten te laten ontploffen, zijn maandag in staat van beschuldiging gesteld wegens samenzwering tot moord. Dat hebben leden van het openbaar ministerie gezegd.
Eén verdachte, een vrouw, werd op vrije voeten gesteld. Drie van de elf aangeklaagden, onder wie een jongen van 17, zijn op grond van de terrorismewet tevens aangeklaagd voor het bezit van spullen die kunnen worden gebruikt voor het plegen van terreuraanslagen en voor het verzwijgen van een complot. Peter Clarke, het hoofd van de afdeling terreurbestrijding van de Londense politie, zei dat bij het onderzoek dat sinds 10 augustus is uitgevoerd materiaal is gevonden waarmee bommen kunnen worden gemaakt, waaronder chemicaliën als waterstofperoxide, elektrische onderdelen en documenten. Op computers die aan de verdachten behoren werden “martelaarschap-video’s” aangetroffen, zei hij. Acht personen werden aangeklaagd wegens samenzwering tot moord en het voorbereiden van terroristische daden. Negen van de aangeklaagden zijn afkomstig uit Londen volgens de lijst van de Bank of England met personen van wie de rekeningen zijn geblokkeerd. Twee komen uit Wycombe, vijftig kilometer ten noordwesten van Londen. Een van de aangeklaagden is Cossor Ali, een 23-jarige vrouw die een acht maanden oude baby heeft. Zij kreeg te horen dat zij was aangeklaagd vlak voordat haar advocaat bij de rechtbank een bezwaar zou indienen tegen haar detentie. De zitting waarop dat zou gebeuren werd verdaagd, zei de advocaat. De elf verdachten die nu niet zijn aangeklaagd blijven voorlopig in hechtenis. Over eventuele aanklachten tegen hen zal zo spoedig mogelijk een besluit worden genomen, zei het hoofd van de afdeling terreurbestrijding van het openbaar ministerie, Susan Hemming.

* * *

Gevangenispersoneel Dendermonde staakt
Het personeel van de gevangenis in Dendermonde staakt tot morgenmiddag twee uur. Een tiende ontsnapte gevangene van de ontsnapping in Dendermonde heeft zich ondertussen aangegeven bij de onderzoeksrechter in Dendermonde.
Het gaat om de 20-jarige Georgiër Covaciu Gheorghe. Hij bood zich maandagnamiddag met zijn advocaat aan bij de onderzoeksrechter. De federale en lokale politie zijn nog steeds op zoek naar de achttien andere gedetineerden die in de nacht van vrijdag op zaterdag ontsnapten uit de gevangenis van Dendermonde. Uit protest tegen de ontsnapping staat het personeel van de gevangenis voor 24 uur. Het personeel wil een volledige renovatie van de gevangenis, bijkomende veiligheidsvoorzieningen en extra cipiers. “De volledige gevangenis moet vleugel per vleugel gerenoveerd worden. De geplande nieuwe sloten volstaan niet, er moeten nieuwe metalen deuren komen”, zegt Filip Dudal van de christelijke overheidsvakbond CCOD. De vakbonden eisen dat het bewakingspersoneel met 15 personen wordt uitgebreid. “De over­bevolking en het gebrek aan cipiers zijn al langer een probleem in de gevangenis van Dendermonde. Tijdens de renovatie zouden er maximaal 120 gedetineerden in deze gevangenis mogen verblijven. Gevangenen die meer dan zeven jaar cel opgelegd kregen, moeten naar andere gevangenissen overgebracht worden.” Het eisenpak­ket werd door alle vakbonden ondertekend, verklaart Dudal. De lokale politie nam na de etensbedeling en de bewaking van de gevangenis over. Tegen de twee aan­stokers van de ontsnapping uit de gevangenis van Dendermonde is een internationaal aanhoudingsbevel uitgevaardigd, dat zegt procureur des Konings Christian Du Four van Dendermonde. Het kabinet van minister van Justitie Laurette Onkelinx weigert commentaar te leveren op de ontsnapping van de 28 gedetineerden. Onkelinx kreeg maandagavond een eerste verslag van het administratief onderzoek dat werd ingesteld. Dinsdagvoormiddag om 9.30 uur volgt dan een vergadering met verant­woordelijken van de administratie, het kabinet en de Regie der Gebouwen, die verantwoordelijk is voor werken die worden uitgevoerd in gevangenissen. Op de ver­gadering zal een stand van zaken worden opgemaakt. Dinsdagnamiddag ontmoet de PS-minister, op vraag van het Stress Team, de vier cipiers die op het moment van de ontsnapping van dienst waren. Om 15.00 uur staat dan een onderhoud met de nationale vertegenwoordigers van de gevangenisvakbonden op de agenda. De person­eelsvertegenwoordigers van de gevangenis van Dendermonde mogen daarbij aanwezig zijn. Het kabinet-Onkelinx wijst er op dat in de gevangenis van Dendermonde werken gepland zijn, goed voor 600.000 euro. Enkele fases van die werken zijn al achter de rug, andere volgen later. Bij de uitvoering ervan worden de nodige maatre­gelen genomen om de veiligheid te garanderen. Bij Onkelinx beklemtoont dat de regering een plan heeft goedgekeurd voor de investering van 177 miljoen euro.

Klacht tegen Leterme in Sint-Lambrechts-Woluwe
Twee Franstaligen hebben maandagnamiddag bij de politie van Sint-Lambrechts-Woluwe klacht ingediend tegen Vlaams minister-president Yves Leterme op basis van de wet-Moureaux uit 1981, beter bekend als de antiracismewet.
Aanleiding van de klacht, die zal worden overgemaakt aan het Brusselse parket, zijn de uitspraken van Leterme in de Franse krant Libération. In de krant zei Leterme dat de Franstaligen in de Vlaamse rand blijkbaar “intellectueel niet in staat zijn Nederlands te leren”. De opmerking veroorzaakte heel wat ophef in het Franstalige landsgedeelte. De indieners van de klacht zijn Jean-François Thayer en Yvan Verougstraete. De eerste staat bij de gemeenteraadsverkiezingen op de lijst Cap-Woluwe in Sint-Lambrechts-Woluwe. De tweede is een gewezen gemeenteraadslid. Niettemin stellen ze dat hun démarche niet door politieke motieven is ingegegeven. Ze hopen dat het initiatief niet door een politieke partij wordt gerecupereerd. Ook FDF-voorzitter Olivier Maingain liet weten dat hij van plan is klacht in te dienen.